IAUTB :: Robotics & AI :: Training :: Circuits

مقاومت ها (Resistance)

مقاومت ها اجزا الکترونیکی هستند که در برابر جریان الکتریکی از خود مقاومت نشان می دهند. هر چه میزان مقاومت (که بر حسب اهم W بیان می شود) بیشتر باشد، میزان جریان عبور کننده کمتر خواهد بود. این واقعیت بوسیله آقای اهم کشف شد.

ساده ترین مقاومت ها از جنس میله کربنی با سیم هایی در کلاهک انتهایی تشکیل شده اند. انواع دیگر مقاومت ها عبارتند از غشا کربنی که یک لایه نازک کربن روی یک میله سرامیک می باشد. گاهی نیز یک اکسید فلزی یا لعاب فلزی می باشد که روی یک میله شیشه ای کشیده اند.

مقاومتها از خود گرما ساطع می کنند. هر چه توان مقاومت بر حسب وات بالاتر باشد میزان گرمای تولیدی بیشتر خواهد بود. هر مقاومت تنها به میزان توان خود، تحمل گرما را دارد و گرمای بیش از آن (که در اثر عبور جریان بیش از حد مجاز پدید می آید) ممکن است باعث آسیب دیدن مقاومت گردد. اگر مقاومت آسیب ببیند هیچ گاه اتصال کوتاه نمی شود بلکه یا مقدارش عوض می شود یا اینکه اتصالش قطع می شود. (مدار باز می شود)

مقادیر مقاومت ها:

اغلب مقاومتها از کدهای رنگی جهت نشان دادن مقدار مقاومت و تلرانس (درصد خطای مجاز) استفاده می کنند.

اکثر مقاومت ها ۳ نوار رنگی در یک سر مقاومت و یک نوار رنگی در سر دیگر دارند. سه نوار رنگی نزدیک به هم مقدار مقاومت را مشخص می کنند. در حالیکه نوار چهارم مقدار تلرانس یا درصد خطای مجاز را نشان می دهد.

در بین سه نوار مجاور یکدیگر، نزدیکترین نوار به پایه فلزی مقدار اولین رقم را مشخص می کند. مثلا قهوه ای برابر است با یک. نوار بعدی، مقدار رقم بعدی را مشخص می کند. مثلا قرمز برابر است با دو. نوار سوم تعداد صفرهایی را که به دنبال دو رقم اول می آیند، مشخص می کند.

مثلا نارنجی برابر است با ۳ صفر یا به عبارت دیگر ۰۰۰ .

به عبارت دیگر یک مقاومت با رنگهای (نارنجی، قرمز، قهوه ای) دارای مقدار ۱۲۰۰۰ اهم می باشد.

یک مثال دیگر: مقاومتی با رنگهای (مشکی، آبی، سبز) یک مقاومت ۵۶ اهمی می باشد. (رنگ سیاه نشان دهنده آن است که هیچ صفری بعد از عدد وجود ندارد)

مقدار عددی مربوط به هر رنگ عبارتست از:

۰ = سیاه
۱ = قهوه ای
۲ = قرمز
۳ = نارنجی
۴ = زرد
۵ = سبز
۶ = آبی
۷ = بنفش
۸ = خاکستری
۹ = سفید

اگر نوار سوم نقره ای باشد مقدار دو رقم اول را بر ۱۰۰ تقسیم می کنیم و اگر طلایی بود بر ۱۰ تقسیم می کنیم. به عنوان مثال مقدار مقاومتی با رنگهای (طلایی، بنفش، قرمز) برابر با ۷/۲ اهم است.

و اما نوار چهارم که محدوده خطا را نشان می دهد.

مثلا قهوه ای نشان دهنده %۱± خطا می باشد. به این معنی که یک مقاومت ۱۰۰ اهمی با ۱% خطا مقداری بین ۹۹ اهم تا ۱۰۱ اهم می تواند داشته باشد.

رنگهای تلرانس عبارتند از:

%۱ قهوه ای
%۲ قرمز
%۵ طلایی
%۱۰ نقره ای
%۲۰ هیچکدام

اگر نوار پنجمی با رنگ صورتی وجود داشته باشد به این معنی است که این مقاومت پایداری بسیاری دارد و به راحتی تحت شرایط محیطی مقدار آن تغییر نمی کند.